-
Trong bối cảnh kinh tế biến động, đổi mới sáng tạo không còn là lựa chọn mà đã trở thành năng lực cốt lõi giúp doanh nghiệp trụ vững và cạnh tranh. Đây cũng là ưu tiên chiến lược trong các chính sách của Chính phủ, đặc biệt là Quyết định số 926/QĐ-TTg (ban hành ngày 25/5/2026) về hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân kinh doanh bền vững, với trọng tâm là nâng cao năng lực quản trị và ứng dụng tiêu chuẩn quốc tế.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều doanh nghiệp đang gặp khó trong việc hiện thực hóa các kế hoạch đổi mới. Dù đã đầu tư đáng kể cho chuyển đổi số hay phát triển sản phẩm, kết quả thu về thường không như mong đợi. Vấn đề không nằm ở sự thiếu hụt ý tưởng, mà đến từ chính những rào cản trong cách thức triển khai và hệ thống quản trị hiện tại.
1. Đổi mới sáng tạo chưa được đặt trong chiến lược phát triển của doanh nghiệp
Nhiều doanh nghiệp đã xác định đổi mới sáng tạo là yếu tố quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh và duy trì sự tăng trưởng. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, hoạt động đổi mới sáng tạo vẫn chủ yếu được thực hiện thông qua các dự án riêng lẻ chưa được tích hợp vào chiến lược phát triển tổng thể của doanh nghiệp.
Khi thiếu định hướng chiến lược, các hoạt động đổi mới sáng tạo dễ bị phân tán về nguồn lực, thiếu sự phối hợp giữa các phòng ban và khó tạo ra tác động rõ rệt đến hiệu quả sản xuất, kinh doanh. Đồng thời, doanh nghiệp cũng gặp khó khăn trong việc xác định các lĩnh vực ưu tiên để đầu tư và đánh giá hiệu quả của các sáng kiến đổi mới.
Để khắc phục tình trạng này:
▶ Doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược đổi mới sáng tạo gắn với mục tiêu phát triển dài hạn
▶ Xác định rõ các ưu tiên, lộ trình triển khai và cơ chế phân bổ nguồn lực phù hợp.
Khi đổi mới sáng tạo trở thành một phần của chiến lược kinh doanh thay vì các hoạt động đơn lẻ, doanh nghiệp sẽ chủ động hơn trong việc tạo ra giá trị mới và nâng cao năng lực cạnh tranh.
2. Thiếu hệ thống quản lý đổi mới sáng tạo đồng bộ
Nhiều doanh nghiệp đã triển khai các hoạt động đổi mới sáng tạo thông qua nghiên cứu phát triển (R&D), cải tiến quy trình, chuyển đổi số hoặc các chương trình khuyến khích sáng kiến nội bộ. Tuy nhiên, các hoạt động này thường được thực hiện riêng lẻ tại từng phòng ban, thiếu sự kết nối và điều phối trong toàn doanh nghiệp.
Khi không có một hệ thống quản lý thống nhất, doanh nghiệp sẽ gặp khó khăn trong việc tiếp nhận, lựa chọn, triển khai và nhân rộng các sáng kiến có giá trị. Nhiều ý tưởng tiềm năng bị bỏ lỡ, trong khi các hoạt động đổi mới sáng tạo khó duy trì tính liên tục và chưa tạo được tác động rõ nét đến hiệu quả sản xuất, kinh doanh.
Giải pháp giúp doanh nghiệp xây dựng hệ thống quản lý ĐMST hiệu quả:
▶ Thiết lập quy trình quản lý ý tưởng xuyên suốt từ tiếp nhận đến triển khai.
▶ Xây dựng cơ chế phối hợp liên phòng ban để đảm bảo tính đồng bộ.
▶ Áp dụng tiêu chuẩn quốc tế (như ISO 56001) để chuẩn hóa và cải tiến liên tục.
3. Văn hóa đổi mới sáng tạo chưa thực sự lan tỏa trong toàn doanh nghiệp
Đổi mới sáng tạo không chỉ phụ thuộc vào các chương trình cải tiến hay đầu tư công nghệ mà còn được quyết định bởi văn hóa doanh nghiệp. Tuy nhiên, tại nhiều tổ chức, đổi mới sáng tạo vẫn được xem là nhiệm vụ của một số bộ phận chuyên môn hoặc chỉ được phát động theo từng đợt, chưa trở thành văn hóa trong toàn doanh nghiệp.
Khi thiếu một môi trường khuyến khích đổi mới, người lao động thường có tâm lý e ngại thay đổi, ngại đề xuất sáng kiến hoặc chưa sẵn sàng thử nghiệm những cách làm mới. Điều này khiến doanh nghiệp khó khai thác được năng lực và kinh nghiệm của đội ngũ nhân sự, đồng thời làm giảm khả năng thích ứng trước những thay đổi của thị trường.
Để xây dựng văn hóa đổi mới sáng tạo bền vững:
▶ Xây dựng văn hóa khuyến khích đổi mới từ Ban lãnh đạo đến từng phòng ban, coi đổi mới sáng tạo là một phần trong chiến lược phát triển doanh nghiệp.
▶ Thiết lập cơ chế tiếp nhận, ghi nhận và khen thưởng các sáng kiến nhằm tạo động lực cho cán bộ, nhân viên tích cực tham gia cải tiến.
▶ Đào tạo, nâng cao nhận thức và năng lực đổi mới sáng tạo cho đội ngũ, giúp nhân sự chủ động thích ứng với sự thay đổi và ứng dụng các phương pháp làm việc mới.
▶ Duy trì các hoạt động chia sẻ kinh nghiệm, lan tỏa các sáng kiến hiệu quả và từng bước hình thành văn hóa cải tiến liên tục trong toàn doanh nghiệp.
4. Chưa có cơ chế đo lường hiệu quả của hoạt động đổi mới sáng tạo
Một thực tế thường gặp là doanh nghiệp dành nguồn lực đáng kể cho hoạt động đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, nếu không có hệ thống đánh giá phù hợp, doanh nghiệp sẽ gặp khó khăn trong việc xác định sáng kiến nào thực sự mang lại giá trị, mức độ đóng góp vào tăng trưởng ra sao hay đâu là lĩnh vực cần tiếp tục đầu tư.
Việc thiếu các chỉ số đo lường không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả quản trị mà còn khiến hoạt động đổi mới sáng tạo khó được duy trì lâu dài do không chứng minh được hiệu quả đầu tư.
Để nâng cao hiệu quả quản trị đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp cần:
▶ Xây dựng hệ thống KPI và các chỉ số đánh giá phù hợp với mục tiêu đổi mới sáng tạo.
▶ Đánh giá hiệu quả sáng kiến thông qua các chỉ tiêu về năng suất, chất lượng, chi phí, doanh thu, mức độ hài lòng của khách hàng và các mục tiêu phát triển bền vững.
▶ Thiết lập cơ chế theo dõi, đánh giá và cải tiến định kỳ để kịp thời điều chỉnh chiến lược và tối ưu nguồn lực đầu tư.
▶ Ứng dụng các hệ thống quản lý tiên tiến (như Hệ thống quản lý Đổi mới sáng tạo ISO 56001 và các công cụ số).
5. Chưa chủ động tận dụng chính sách và xu hướng quản trị mới
Trong bối cảnh thị trường biến động, việc nâng cao năng lực cạnh tranh không chỉ là rào cản từ chính doanh nghiệp mà còn cần sự đồng hành đúng lúc. Cánh cửa cơ hội đang mở ra với Quyết định số 926/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp khu vực tư nhân kinh doanh bền vững giai đoạn 2026–2030 (ban hành ngày 25/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ). Đây được xem là "chìa khóa vàng" giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực hỗ trợ thiết thực, từ nâng cao năng lực quản trị đến việc áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế và xây dựng mô hình kinh doanh bền vững.
Để tận dụng hiệu quả các chính sách và xu hướng quản trị mới, doanh nghiệp nên:
▶ Chủ động cập nhật các chủ trương, chính sách của Nhà nước về đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển bền vững.
▶ Xây dựng lộ trình triển khai phù hợp để tham gia các chương trình hỗ trợ theo Quyết định 926/QĐ-TTg và các chính sách liên quan.
▶ Áp dụng các hệ thống quản lý và tiêu chuẩn quốc tế nhằm chuẩn hóa hoạt động quản trị, nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng yêu cầu của thị trường.
▶ Hợp tác với các đơn vị tư vấn chuyên môn để xây dựng giải pháp phù hợp với hiện trạng doanh nghiệp, giúp quá trình triển khai đạt hiệu quả và tối ưu nguồn lực.
Đọc thêm Quyết định số 926/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp khu vực tư nhân kinh doanh bền vững giai đoạn 2026–2030 của Thủ tướng Chính phủ tại đây.
AHEAD – Đồng hành cùng doanh nghiệp xây dựng năng lực đổi mới sáng tạo
Với 22 năm kinh nghiệm tư vấn cải tiến hệ thống quản lý và nâng cao năng suất cho hơn 3000 doanh nghiệp trên cả nước, AHEAD từng bước mở rộng các giải pháp tư vấn về đổi mới sáng tạo nhằm hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng nền tảng phát triển bền vững.
Trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo, AHEAD tập trung hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng năng lực quản trị, hoàn thiện hệ thống và thúc đẩy cải tiến liên tục theo hướng bền vững. Các dịch vụ nổi bật gồm:
▶ Tư vấn đổi mới sáng tạo, hoạt động khoa học và công nghệ, cải tiến năng suất, chất lượng.
▶ Tư vấn, đào tạo áp dụng các hệ thống quản lý theo tiêu chuẩn quốc tế (ISO), hỗ trợ doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình và nâng cao hiệu quả vận hành.
▶ Tư vấn, đào tạo phát triển bền vững (ESG), báo cáo, đánh giá và xếp hạng phát triển bền vững.
▶ Tư vấn chuyển đổi xanh, áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn.
▶ Tư vấn nhãn xanh, chứng nhận xanh, kiểm kê và giải pháp giảm phát thải khí nhà kính.
▶ Tư vấn trách nhiệm xã hội, chuỗi cung ứng bền vững
Không chỉ cung cấp giải pháp tư vấn, AHEAD hướng tới việc đồng hành cùng doanh nghiệp trong suốt quá trình triển khai, giúp các hoạt động đổi mới được thực hiện bài bản, phù hợp với quy mô, nguồn lực và mục tiêu phát triển của từng đơn vị.
Liên hệ AHEAD
Nếu bạn đang tìm kiếm hướng đi đổi mới sáng tạo cho doanh nghiệp, hãy liên hệ ngay với AHEAD để cập nhật những thông tin mới nhất.
Ms. Thanh Huyền
Số điện thoại/Zalo: 0919 072 242
Ms. Tuyết Anh (Annie)
Số điện thoại/Zalo: 03 999 07801 (Hotline)
0919442077
Zalo: https://zalo.me/0399907801
Email: tuyetanh.le@ahead.com.vn
Văn phòng AHEAD:
Hà Nội: Số 18 Tam Trinh, Phường Tương Mai, Thành phố Hà Nội.
Đà Nẵng: 498 Bùi Trang Chước, Phường Hòa Xuân, Thành phố Đà Nẵng.
Hồ Chí Minh: Đường số 23, Phường Hiệp Bình, Thành phố Hồ Chí Minh.
Bình luận: