-
1. Bối cảnh thị trường: Yêu cầu ngày càng cao đối với nhãn xanh và nhãn sinh thái
Trong xu hướng tăng trưởng xanh, doanh nghiệp ngày càng cần quan tâm đến tác động môi trường của sản phẩm, từ nguyên liệu, hóa chất đến tiêu thụ năng lượng, phát thải và khả năng tái chế. Khách hàng, nhà nhập khẩu và đối tác trong chuỗi cung ứng cũng có thể yêu cầu dữ liệu môi trường hoặc bằng chứng đáp ứng các tiêu chí cụ thể.
Nhãn xanh và nhãn sinh thái giúp doanh nghiệp chứng minh những đặc tính môi trường đã được đánh giá, tăng tính minh bạch của thông tin sản phẩm và hạn chế các tuyên bố như “thân thiện với môi trường” khi chưa có đủ căn cứ.
2. Định hướng của Việt Nam về nhãn sinh thái
2.1. Quyết định 882/QĐ-TTg và tăng trưởng xanh
Ngày 22/07/2022, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 882/QĐ-TTg phê duyệt Kế hoạch hành động quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030. Văn bản định hướng các nhiệm vụ thúc đẩy mô hình tăng trưởng xanh, sử dụng hiệu quả tài nguyên và phát triển bền vững.
Quyết định 882/QĐ-TTg không phải văn bản quy định riêng bộ tiêu chí và thủ tục chứng nhận Nhãn sinh thái Việt Nam. Doanh nghiệp cần tham khảo thêm các quy định trực tiếp điều chỉnh chương trình chứng nhận khi có nhu cầu đăng ký.
2.2. Phát triển Nhãn sinh thái Việt Nam và kết nối quốc tế
Nhãn sinh thái Việt Nam là công cụ khuyến khích sản xuất và tiêu dùng sản phẩm, dịch vụ đáp ứng các tiêu chí môi trường. Theo thông tin Cục Môi trường công bố năm 2025, chương trình được thí điểm từ năm 2009 và Việt Nam công bố 17 tiêu chí Nhãn xanh vào năm 2017.
Việc tham khảo thông lệ quốc tế và tìm hiểu các chương trình nhãn xanh nước ngoài có thể giúp doanh nghiệp lựa chọn hướng tiếp cận phù hợp. Tuy nhiên, một chứng nhận không mặc nhiên được chấp nhận tại mọi quốc gia. Phạm vi chứng nhận và yêu cầu của khách hàng mục tiêu cần được xác định trước khi đăng ký.
3. GEN là gì và vai trò đối với nhãn sinh thái?
Mạng lưới Nhãn sinh thái toàn cầu (Global Ecolabelling Network - GEN) kết nối các chương trình nhãn sinh thái trên thế giới, thúc đẩy chia sẻ kinh nghiệm và nâng cao chất lượng đánh giá sản phẩm.
GEN có liên hệ với ISO 14024, tiêu chuẩn đưa ra nguyên tắc và quy trình cho chương trình nhãn sinh thái Loại I. Cách tiếp cận này dựa trên các tiêu chí môi trường xác định, có xem xét những tác động liên quan trong vòng đời sản phẩm. GEN cũng điều phối hệ thống GENICES để đánh giá mức độ phù hợp của các chương trình nhãn sinh thái theo yêu cầu tương ứng.
Đối với doanh nghiệp, việc lựa chọn chương trình có tiêu chí rõ ràng và được khách hàng mục tiêu chấp nhận giúp tăng tính minh bạch của hồ sơ sản phẩm. Cần phân biệt việc tham gia GEN, sự phù hợp với ISO 14024 và việc chứng nhận được một thị trường cụ thể chấp nhận.
4. Các chương trình nhãn xanh, nhãn sinh thái doanh nghiệp có thể tiếp cận
Mỗi chương trình có phạm vi và mục đích riêng. Doanh nghiệp nên lựa chọn dựa trên loại sản phẩm, thị trường mục tiêu và yêu cầu của khách hàng.
4.1. Nhãn sinh thái Việt Nam
Đây là chương trình chứng nhận dành cho sản phẩm, dịch vụ đáp ứng tiêu chí môi trường do cơ quan có thẩm quyền ban hành. Doanh nghiệp cần kiểm tra nhóm sản phẩm đã có tiêu chí, điều kiện áp dụng và hồ sơ đăng ký.
4.2. Singapore Green Labelling Scheme (SGLS)
Nhãn Xanh Singapore (SGLS) do Hội đồng Môi trường Singapore (SEC) quản lý, triển khai từ năm 1992 và áp dụng cách tiếp cận nhãn sinh thái Loại I theo ISO 14024.
Chương trình có tiêu chí cho nhiều nhóm sản phẩm, xem xét các đặc tính môi trường theo từng phạm vi áp dụng. SGLS đáng cân nhắc đối với doanh nghiệp hướng đến thị trường Singapore hoặc có khách hàng yêu cầu nhãn này.
4.3. Singapore Green Building Product (SGBP)
SGBP là chương trình đánh giá sản phẩm xây dựng xanh, hướng đến vật liệu và sản phẩm sử dụng trong công trình. Các tiêu chí có thể liên quan đến thành phần vật liệu, tác động môi trường và hiệu quả sử dụng tài nguyên.
Nhà sản xuất vật liệu xây dựng, sơn và vật liệu hoàn thiện có thể tìm hiểu SGBP khi muốn cung cấp sản phẩm cho các dự án công trình xanh.
4.4. UL GREENGUARD
UL GREENGUARD tập trung vào phát thải hóa chất của sản phẩm và các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng không khí trong nhà. Chương trình thường được quan tâm đối với đồ nội thất, vật liệu xây dựng và sản phẩm sử dụng trong không gian kín.
Tùy tiêu chí áp dụng, sản phẩm có thể phải đáp ứng giới hạn phát thải hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOC) và các yêu cầu thử nghiệm liên quan. GREENGUARD không đồng nghĩa với chứng nhận toàn diện mọi khía cạnh môi trường của sản phẩm.
4.5. LOTUS và công trình xanh
LOTUS là hệ thống đánh giá công trình xanh tại Việt Nam do Hội đồng Công trình Xanh Việt Nam (VGBC) phát triển, xem xét các khía cạnh như năng lượng, nước, vật liệu và môi trường trong nhà.
LOTUS chứng nhận công trình, không phải nhãn sinh thái dành riêng cho từng sản phẩm. Nhà sản xuất vật liệu có thể chuẩn bị hồ sơ kỹ thuật và bằng chứng môi trường để hỗ trợ sản phẩm được xem xét trong các dự án công trình xanh.
5. Lợi ích của nhãn xanh, nhãn sinh thái đối với doanh nghiệp
5.1. Chứng minh đặc tính môi trường của sản phẩm
Chứng nhận phù hợp cung cấp bằng chứng về những tiêu chí môi trường đã được đánh giá. Các tuyên bố và thông tin quảng bá cần bám sát phạm vi chứng nhận thực tế.
5.2. Đáp ứng yêu cầu của khách hàng và chuỗi cung ứng
Nhãn sinh thái có thể hỗ trợ quá trình đánh giá nhà cung cấp, hoàn thiện hồ sơ kỹ thuật và đáp ứng yêu cầu môi trường của khách hàng. Chứng nhận không thay thế nghĩa vụ pháp luật hoặc các yêu cầu riêng của đối tác.
5.3. Hỗ trợ tiếp cận thị trường và công trình xanh
Đối với sản phẩm xây dựng, chứng nhận và hồ sơ môi trường có thể hỗ trợ quá trình làm việc với chủ đầu tư, nhà thầu và đơn vị tư vấn. Việc chấp nhận chứng nhận phụ thuộc vào yêu cầu cụ thể của từng dự án.
5.4. Nâng cao năng lực cạnh tranh
Lựa chọn đúng chương trình giúp doanh nghiệp chuẩn bị hồ sơ theo thị trường mục tiêu, tăng tính minh bạch và hạn chế rủi ro từ những tuyên bố môi trường thiếu căn cứ.
6. Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì để hướng tới nhãn sinh thái?
▶ Xác định chương trình phù hợp: Đối chiếu loại sản phẩm, thị trường mục tiêu và yêu cầu khách hàng với tiêu chí của chương trình.
▶ Rà soát hồ sơ sản phẩm: Tổng hợp thông tin nguyên liệu, thành phần, quy trình sản xuất và dữ liệu môi trường hiện có.
▶ Kiểm soát quy trình: Xác định các công đoạn ảnh hưởng đến kết quả đánh giá và cải thiện việc kiểm soát sản xuất, nhà cung cấp khi cần thiết.
▶ Chuẩn bị đánh giá và thử nghiệm: Xác định hồ sơ, kết quả thử nghiệm và bằng chứng cần thiết; trao đổi với đơn vị phụ trách chương trình về phạm vi, chi phí và thời gian dự kiến.
7. Câu hỏi thường gặp về nhãn xanh và nhãn sinh thái
Nhãn sinh thái Việt Nam có bắt buộc với mọi doanh nghiệp không?
Không. Đây là chương trình chứng nhận dành cho sản phẩm, dịch vụ đáp ứng tiêu chí áp dụng, không phải yêu cầu bắt buộc chung đối với mọi doanh nghiệp.
ISO 14024 có phải chứng nhận mà doanh nghiệp đăng ký trực tiếp không?
Không. ISO 14024 quy định nguyên tắc và quy trình cho chương trình nhãn sinh thái Loại I. Doanh nghiệp cần đăng ký với chương trình chứng nhận phù hợp.
SGLS có thay thế Nhãn sinh thái Việt Nam không?
Không. Hai chương trình có tiêu chí và phạm vi riêng. Việc lựa chọn phụ thuộc vào thị trường mục tiêu, yêu cầu khách hàng và đặc tính sản phẩm.
Một nhãn sinh thái có được chấp nhận tại mọi quốc gia không?
Không. Doanh nghiệp cần xác minh phạm vi công nhận và yêu cầu của thị trường hoặc đối tác trước khi sử dụng chứng nhận trong hồ sơ xuất khẩu, đấu thầu hay tiếp thị.
Kết luận
Quyết định 882/QĐ-TTg thể hiện định hướng tăng trưởng xanh của Việt Nam giai đoạn 2021-2030. Trong bối cảnh đó, nhãn xanh và nhãn sinh thái có thể giúp doanh nghiệp minh bạch hóa đặc tính môi trường, đáp ứng yêu cầu khách hàng và tìm kiếm cơ hội kinh doanh phù hợp.
Doanh nghiệp cần lựa chọn đúng chương trình, chuẩn bị dữ liệu có căn cứ và xác minh phạm vi chứng nhận để gắn hoạt động ghi nhãn với cải tiến thực chất trong sản xuất, kinh doanh.
AHEAD hỗ trợ doanh nghiệp triển khai nhãn xanh, nhãn sinh thái
AHEAD hỗ trợ doanh nghiệp tư vấn, đào tạo và chuẩn bị triển khai nhãn xanh theo nhu cầu thực tế:
▶ Tư vấn tiêu chuẩn và hệ thống quản lý: ISO 9001, ISO 14001, ISO 45001 và các tiêu chuẩn phù hợp với hoạt động sản xuất, kinh doanh.
▶ Tư vấn nhãn sinh thái và nhãn xanh: Hỗ trợ rà soát tiêu chí môi trường, xác định phạm vi sản phẩm và chuẩn bị hồ sơ đăng ký các chương trình phù hợp như SGLS.
▶ Đào tạo nhận thức và đánh giá nội bộ: Hướng dẫn yêu cầu tiêu chuẩn, đánh giá mức độ đáp ứng và xác định nội dung cần cải thiện.
▶ Tư vấn ESG và phát triển bền vững: Hỗ trợ rà soát yêu cầu về môi trường, xã hội và quản trị.
▶ Tư vấn kiểm kê khí nhà kính: Hỗ trợ xác định nguồn phát thải, thu thập dữ liệu và chuẩn bị thông tin phục vụ kiểm kê theo phạm vi dịch vụ.
▶ Tư vấn và đào tạo cải tiến hoạt động: Hướng dẫn áp dụng 5S, Kaizen và các công cụ cải tiến nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng nguồn lực.
Doanh nghiệp có thể liên hệ AHEAD để trao đổi về nhu cầu tư vấn, đào tạo và phương án triển khai phù hợp.
Liên hệ AHEAD ngay để nhận được tư vấn
Ms. Hà
Hotline: 0982024173
Zalo: https://zalo.me/0982024173
Email: info@ahead.com.vn
Ms. Vân Nguyễn
Hotline: 0988 382 242
Zalo: zalo.me/84988382242
Email: van.nguyen@ahead.com.vn
Văn phòng AHEAD
Hà Nội: Số 18 Tam Trinh, Phường Tương Mai, Thành phố Hà Nội.
Đà Nẵng: Số 498 Bùi Trang Chước, Phường Hoà Xuân, Thành phố Đà Nẵng
Hồ Chí Minh: Đường số 23, Phường Hiệp Bình, Thành phố Hồ Chí Minh.
Nguồn:
▶ Thủ tướng Chính phủ (2022), Quyết định 882/QĐ-TTg phê duyệt Kế hoạch hành động quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030.
▶ Bộ Tài nguyên và Môi trường, Thủ tục chứng nhận Nhãn sinh thái Việt Nam.
▶ International Organization for Standardization (ISO), ISO 14024:2026 - Environmental statements and programmes for products - Ecolabels.
▶ Singapore Environment Council (SEC), Singapore Green Labelling Scheme (SGLS).
▶ Green Seal, Standards and Certification.
▶ UL Solutions, UL GREENGUARD Certification.
▶ Vietnam Green Building Council (VGBC), Tổng quan về hệ thống chứng nhận công trình xanh LOTUS.
Bình luận: